Vanaf 1 mei moet iedereen die deelneemt aan weddenschappen in perswinkels op voorhand worden geïdentificeerd. Wat betekent dit? En hoe? Wij vroegen het aan Christina Garvalova, jurist bij de Kansspelcommissie, de toezichthouder op de gok- en wedsector.
Wat is het doel van deze nieuwe maatregel?
Christina Garvalova: Wanneer een speler een casino, een speelautomatenhal of een wedkantoor wil binnengaan, wordt gecontroleerd of hij mag spelen, met andere woorden of hij geen uitgesloten speler is.
Sommige mensen mogen niet gokken omwille van hun leeftijd (jonger dan 21), hun situatie (bijvoorbeeld mensen in een collectieve schuldenregeling) of omwille van een gokverslaving. Uitgesloten personen worden geregistreerd in het centraal systeem voor de verwerking van gegevens van mensen met een gokverbod, beheerd door de Kansspelcommissie. Dit systeem heet EPIS – afkorting voor “Excluded Persons Information System”. Momenteel zijn hierin bijna 200.000 mensen opgenomen!
EPIS is een essentieel hulpmiddel in de strijd tegen gokverslaving. Gokkers kunnen zich vrijwillig registreren als ze zichzelf willen beschermen, of ze kunnen geregistreerd worden op verzoek van een gerechtelijk bevel of een derde. Hun naam, voornaam, geboortedatum en, indien van toepassing, hun rijksregisternummer worden geregistreerd. Deze spelers mogen niet deelnemen aan weddenschappen.
Weddenschappen in perswinkels zijn niet minder gevaarlijk dan weddenschappen in wedkantoren. Daarom heeft de wetgever bepaald dat EPIS voortaan ook van toepassing is in perswinkels.
Het doel is om te voorkomen dat mensen die een gokverbod opgelegd hebben gekregen, in de perswinkels blijven spelen, wat desastreuze gevolgen voor hen en hun gezin zou kunnen hebben.
Hoe werkt de EPIS-controle in de praktijk?
Om deze controle mogelijk te maken, moeten de machines in de perswinkels uitgerust zijn met een chipkaartlezer waarmee de elektronische identiteitskaart of verblijfskaart (eID) van de speler gecontroleerd kan worden. Dit betekent dus dat alleen spelers die een eID met chip bij zich hebben, in aanmerking komen om te spelen.
In de praktijk moet de eID door de speler in de automaat gestoken worden. Op die manier wordt automatisch een verbinding met EPIS tot stand gebracht en wordt de informatie op het document uitgelezen en gecontroleerd. Als de persoon een gokverbod heeft, geeft de machine een signaal dat deze niet in werking gesteld kan worden.
Als bevestigd wordt dat de persoon wel mag spelen, gaat de spelsessie door zolang de eID met de machine verbonden blijft. Als de speler het document verwijdert, wordt de sessie onderbroken of afgesloten.
In tegenstelling tot kansspelinrichtingen waar de EPIS-controle manueel door de uitbater kan worden uitgevoerd, wordt deze in perswinkels altijd direct en automatisch op de terminal uitgevoerd via een chipkaartlezer. De pershandelaar kan dus niet manueel tussenkomen door de identificatiegegevens handmatig in te voeren. Ook hoeft de winkelier de identiteit en leeftijd van de speler niet te controleren wanneer hij het ticket wil ophalen of inwisselen. Dit is allemaal logisch - het aannemen van weddenschappen is slechts een nevenactiviteit voor perswinkels en ze moeten niet met extra werk worden belast. Het wordt hen echter aangeraden om waakzaam te zijn met jonge spelers en ervoor te zorgen dat ze geen eID van derden misbruiken.
Wat is het doel van de “uitbaterskaart” die door de wedoperator aan de pershandelaar verstrekt wordt?
“Uitbaterskaarten” kunnen ter beschikking worden gesteld aan perswinkels. Deze zijn gekoppeld aan de vergunning van de dagbladhandelaar en zijn alleen geldig voor de machines in deze specifieke inrichting.
Deze “uitbaterskaart” mag alleen gebruikt worden als na controle van de EPIS “healthcheck” blijkt dat EPIS niet werkt om redenen die buiten de wil van de exploitant liggen, wat zou kunnen gebeuren in het geval van een technische storing die aan de Kansspelcommissie gemeld is. De pershandelaar mag de automaat dan activeren met zijn “uitbaterskaart”, maar alleen nadat hij de identiteit en de leeftijd van de speler heeft gecontroleerd.
In alle andere omstandigheden is het niet toegelaten om de “uitbaterskaart” te gebruiken. De kaart kan dus niet worden gebruikt als de klant geen eID heeft, of als de chipkaartlezer van de machine de eID niet kan lezen.
De pershandelaar is verantwoordelijk voor het gebruik van zijn “uitbaterskaart”. Hij moet er daarom voor zorgen dat deze kaart uit de machine wordt gehaald en aan hem wordt teruggegeven wanneer de speler klaar is met zijn spelsessie.
Wat zijn de risico's voor pershandelaars die zich niet aan de nieuwe regels houden?
De Kansspelcommissie zal de naleving van deze nieuwe verplichtingen controleren, die tot doel hebben de meest kwetsbare spelers zo goed mogelijk te beschermen.
In geval er inbreuken worden vastgesteld, kunnen er verschillende sancties worden opgelegd. Deze kunnen de vorm aannemen van administratieve boetes, schorsing of zelfs intrekking van vergunningen.
Als op 1 mei bepaalde machines niet zijn uitgerust met een systeem waarmee EPIS-controles kunnen worden uitgevoerd, moet de winkelier ze uitschakelen zodat niemand erop kan spelen.
Vergeet niet dat het ten strengste verboden is om uitgesloten spelers deel te laten nemen aan weddenschappen, en dat het niet naleven van dit verbod ook kan leiden tot burgerrechtelijke aansprakelijkheid voor schade veroorzaakt door winkeliers.
Het is daarom essentieel om de nieuwe regels strikt na te leven.